وبلاگ آموزشی را می توان محیطی جاری دانست که امکان دسترسی کاربران را به خدمات آموزشی فراهم می سازد.
در توصیف وبلاگ آموزشی معمولا آنچه حایز اهمیت است کاربردها و تعاملات مشترکی ست که معمولا در ابزارهای اینترنتی سراغ داریم. گسترش وبلاگهای آموزشی مرحله ای از رشد وبلاگهاست که این وظیفه سنگین، بر دوش افرادی نهاده شده که در حوزه علم فعالیت می کنند و تمایل دارند بدین طریق به نشر برداشت های شخصی شان از موضوع علمی مورد علاقه شان بپردازند. در بسیاری از تحلیل های انجام گرفته در زمینه وبلاگهای آموزشی، بروز این پدیده را جدا شدن وبلاگها از مسایل و تفکرات شخصی تصور کرده اند. اما نگارندگان بر این باورند که تحقق وبلاگهای آموزشی در واقع ناشی از تفکرات عالی و علمی شخصی است. یعنی معتقدیم در مواجهه با وبلاگها با نوشتاری روبرو هستیم که تعامل نزدیکی با افکار شخص نویسنده دارد. از ویژگی هایی که می توان برای وبلاگهای آموزشی برشمرد، استفاده از روشهای منحصر به فرد وشیوه های خاص برای ارایه مطالب علمی است که به نوعی منعکس کننده طرز تفکر نویسنده وبلاگ در بکارگیری روشهای آموزشی است. دیگر ویژگی متفاوتی که برای این وبلاگها قابل بیان است نگاهی آسان و آزاد در این وبلاگها به مسایل علمی است که باعث به بوجود آمدن بحث های داغ علمی می گردد. در واقع می توان این ویژگی را مزیت آموزش های مجازی از طریق وبلاگ در برابر روشهای سنتی دانست. در این حالت وبلاگها به کنفرانس غیر همزمان تبدیل می شوند که هر فرد اجازه می یابد نظرش را در قبال نظر نویسنده ارایه کند. وبلاگهای آموزشی دارای خاصیت متقابلند. یعنی دیگران، همانطور که گفته شد، قادرند در برابر اظهارنظرهای علمی نویسنده دیدگاه علمی خود را بیان کنند و نظرات جدیدی را بر نظرات نویسنده اضافه کنند و به رفع نقص تفکرات نویسنده بپردازند. همچنین وبلاگهای آموزشی محیطی مناسب برای ایجاد انگیزه و اطلاع از نظریات مختلف در زمینه های علمی هستند. با نگاهی گذرا به بررسی وبلاگهای آموزشی در سایر منابع علمی و جمع بندی مطالب عنوان شده در آنها می توان دریافت که مهمترین کارکردهای وبلاگ آموزشی به قرار زیر می باشند: ▪ دسترسی به مخاطب بیشتر: برخلاف نشریات علمی و تحقیقاتی که مخاطبان خاص خود را دارد، مخاطبان وبلاگ متفاوتند و این تنوع باعث برقراری تعاملات مختلف از سوی مخاطبان متفاوت می شود که این قابلیت نقش مهمی در گرایش اندیشه های علمی گوناگون حتی از شاخه های متفاوت به هم می گردد. ▪ نقدپذیری بالا: وبلاگهای آموزشی برخلاف شیوه های نشر کاغذی این امکان را فراهم می کنند که بدون طی فرآیندی طولانی برای انتشار و دریافت نقد و نظر دیگران، لحظه به لحظه افکار خود را در معرض نقد دیگران قرار داده و گامی در جهت تکامل اندیشه خود برداریم. ▪ حفظ اندیشه: افکار متفاوتی که هیچگاه راهی برای انتشار و ارایه آن نیافته ایم را می توان بدون دغدغه های موجود نگارش های علمی در وبلاگ منتشر کنیم. این امر باعث می شود جریان فکری خود را از معرض فراموشی دور نماییم. ▪ دسترسی دایم: در هر لحظه و فارغ از مکان فیزیکی خود مطالب مد نظرتان را می توانید منتشر کنید و تنها ابزار مورد نیاز برای اینکار اتصال به اینترنت است. ▪ تمرین نوشتن: از دغدغه ها و مشکلات دانشجویان تحصیلات تکمیلی نوشتن مقاله و پایان نامه است که ریشه در عدم عادت به نوشتن دارد. با ایجاد وبلاگهای آموزشی، فرد عادت به نوشتن را در خود پرورش میدهد و می تواند آنچه که در ذهن دارد ابتدا در وبلاگ خود بیان کند و سپس با ارزیابی و پرداخت آن با دیدگاه های مختلف آنرا به متن علمی خود اضافه نماید. ذخیره و بازیابی اطلاعات: هر وبلاگ این امکان را به نویسنده می دهد که مطالب خود را آرشیو نماید. این عمل مانند ایجاد یک بانک اطلاعات علمی میباشد. ▪ گردآوری منابع: از قابلیتهای مهم وبلاگ بکارگیری زبان لینکهاست. منظور از زبان لینک همان اشارات کوتاه به متون یا منابع خاص توسط لینک است که باعث صرفه جویی در وقت و عدم سرگردانی برای افرادی می شود که حوزه تحقیقی- آموزشی مشترک با نویسنده وبلاگ دارند. ▪ به روز بودن: وجود وبلاگهای آموزشی در واقع نمود اعتراض به روش های سنتی است که معمولا با تاخیر خود را با اطلاعات جدید هماهنگ می کنند. گردانندگان این نوع وبلاگها همواره سعی در بکارگیری اطلاعات جدید و بروز دارند. نویسنده : محمد صادق اسماعیلی فر تراشه |